Strona główna
english
polski

Odwet Górski i Polska Armia Odwet

Odwet Górski – polska patriotyczna, niepodległościowa organizacja antykomunistyczna, działająca od czerwca 1951 do maja 1952 roku na terenie powiatu limanowskiego, a także nowosądeckiego. Dowódcą Odwetu Górskiego był Zbigniew Makusz-Woronicz pseud. Montana. Głównym miejscem spotkań (siedzibą sztabu) był budynek państwowego tartaku w Kamienicy, powiat limanowski, a najważniejszymi zadaniami organizacji były: konsolidacja środowisk patriotycznych, antykomunistycznych, zbieranie informacji o antypolskiej, komunistycznej działalności poszczególnych osób oraz organizacji czy instytucji w celu przekazania ich aliantom (Stany Zjednoczone, Wielka Brytania).

Zasadniczym celem członków Odwetu Górskiego było odzyskanie przez Polskę niepodległości. Nie posiadamy obecnie informacji, czy Odwet Górski był oddolnym ruchem patriotycznym, czy powstał z inspiracji służb specjalnych w celu zniszczenia, zastraszenia polskich patriotów z terenu powiatu limanowskiego i nowosądeckiego. Od 24 kwietnia do 9 maja 1953 roku aresztowano 40 osób. Zapadło 17 wyroków, 2 osoby otrzymały wyrok śmierci, 3 osoby dożywocie, 1 osoba – 15 lat więzienia, 3 osoby – 13 lat, 1 osoba – 12 lat, 2 osoby – 10 lat, 1 osoba – 8 lat, 2 osoby – 2 lata, 1 osoba – 1 rok. Odnośnie pozostałych 23 aresztowanych osób obecnie nie mamy danych.

Organizację Odwet Górski rozpracowywał Wydział III Wojewódzkiego Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego w Krakowie, zakładając sprawę agenturalną pod kryptonimem Tartak. Do aresztowania członków Odwetu Górskiego przyczynili się pozyskani Tajni Współpracownicy: Woda (Rybka Stanisław, ojciec Jan, matka Zofia Migacz, ur. 1 maja 1919 w Łącku, zam. Kamienica 245), Jesion (?), Kuba (Ajdukiewicz Mieczysław, ojciec Władysław, matka Barbara Jędrzejek, zam. Nowy Sącz, Ogrodowa 70, związany z grupą Dymla Wiarusy i z grupą Srebrnego), Wicher (Śmierciak Franciszek, ojciec Tomasz, matka Aniela Matusiak, ur. 8 września 1922 w Bulowicach, pow. Bielsko-Biała, zam. Mordarka 169, żołnierz AK/BCH), Kołowski (?), Kalina (Józef Opyd syn Wawrzyńca, Kamienica), Szary (?) oraz pracownicy PUBP w Limanowej i Nowym Sączu oraz Departamentu III MBP.

Polska Armia Odwet – tajna niepodległościowa organizacja o charakterze zbrojnym i partyzanckim, pod koniec swojego istnienia antykomunistyczna grupa przetrwania. Powstała na Sądecczyźnie jesienią 1951, działała do 10 lipca 1955 roku. Dowódcą organizacji był Stanisław Perełka, pseud. Dębiński. Powstała z inspiracji dowódcy Odwetu Górskiego Zbigniewa Makusza Woronicza, pseud. Montana, który zakładał, że Odwet będzie składał się z kilku oddziałów i działał w kilku powiatach. Polska Armia Odwet była ostatnim partyzanckim oddziałem antykomunistycznym na terenie ziemi limanowskiej, sądeckiej oraz nowotarskiej.

Pliki do pobrania:

Aktualności
Franciszek Świechowski, ur. 25 stycznia 1913 w Kadczy, zm. 6 lutego 1999 roku w Kadczy, syn Władysława i Rozalii z domu Lizoń. Zamieszkały w Kadczy nr 66, pow. Nowy Sącz (wzmianka z 1952). Żonaty z Bronisławą Bastą. Miał trzech synów: Mariana, Stanisława i Antoniego. Aresztowany 27 kwietnia 1952 za przynależność do Odwetu Górskiego. 20 września 1952 roku skazany na 6 lat więzienia. Przebywał w Ośrodku Pracy Więźniów w Piechocinie koło Bydgoszczy. Zwolniony 26 października 1954 roku na mocy amnestii.Oskarżony o to, że w okresie 9–21 kwietnia 1952 roku udzielał pomocy członkom Polskiej Armii Odwet – Stanisławowi Baście, Józefowi Turkowi i Stanisławowi Perełce. Franciszek Świechowski był inwigilowany w latach 50. (raporty informacyjne z roku 1979 i 1980).


Józef Turek syn Józefa i Marii z domu Wójcik ur. 5.02.1917 w Zagorzynie, zamieszkały Kadcza 44


Marian Wojnarski syn Ignacego i Bolesławy z domu Plata, ur. 22.06.1906 roku w Starym Sączu. Zamieszkały Cyganowice 27 pow. Nowy Sącz.

Józef Zygmunt syn Wojciecha i Katarzyny z domu Potoniec ur.17.09.1927 roku w Naszacowicach. Zamieszkały Naszacowice 53 pow. Nowy Sącz.


1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 |